Khi mới bắt đầu học tiếng Trung, việc ghi nhớ hàng trăm, hàng nghìn chữ Hán đôi khi khiến người học cảm thấy khá khó khăn. Tuy nhiên, nếu biết cách phân tích chữ Hán dựa trên bộ thủ, việc học sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.
Bộ Công trong tiếng Trung là một trong những bộ thủ có cấu tạo rất đơn giản nhưng xuất hiện trong nhiều chữ Hán quen thuộc. Vậy bộ Công trong tiếng Trung là gì? Bộ Công có ý nghĩa như thế nào và xuất hiện trong những từ vựng nào? Hãy cùng Ni Hao Ma tìm hiểu chi tiết ngay dưới đây!
Bộ Công trong tiếng Trung là gì?
Bộ Công trong tiếng Trung (工 – gōng) là bộ thủ thứ 48 trong tổng số 214 bộ thủ Khang Hy, mang ý nghĩa tượng hình sâu sắc gắn liền với lao động, công cụ và kỹ năng chế tác
Hình dạng chữ 工 được cho là có liên hệ với hình ảnh một loại dụng cụ hoặc công cụ lao động của người xưa. Trải qua quá trình phát triển của chữ Hán, hình thể này dần được đơn giản hóa thành dạng 工 như chúng ta sử dụng ngày nay.
Khi tham gia cấu tạo chữ Hán, thành tố 工 có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau, chẳng hạn như:
- Bên trái: 江, 红, 虹…
- Bên phải: 功…
- Bên dưới: một số chữ Hán có thành phần 工 ở vị trí thấp hơn.
- Ở vị trí trung tâm hoặc bên trong: tùy theo cấu tạo của từng chữ.
Bộ Công 工 có thể đóng vai trò biểu ý hoặc biểu thanh tùy từng chữ. Khi biểu ý, 工 thường gợi liên tưởng đến công việc, lao động, công cụ và kỹ thuật. Khi biểu thanh, 工 được sử dụng để gợi cách phát âm của chữ, thường tạo ra âm gần với gōng.
Cách viết bộ Công trong tiếng Trung
Bộ Công tiếng Trung bao gồm 3 nét và được viết như sau:
| Thứ tự nét | Nét viết | Mô tả cách viết |
|---|---|---|
| 1 | 一 (Nét ngang) | Viết nét ngang ở phía trên đi từ trái sang phải |
| 2 | 丨(Nét sổ) | Viết nét sổ dọc từ giữa nét ngang xuống dưới. |
| 3 | 一 (Nét ngang) | Viết nét ngang từ trái sang phải đi qua điểm cuối của nét sổ, không đi xuyên qua nét sổ. |
Phân biệt bộ Công 工 với bộ Thổ 土 và bộ Sĩ 士
Bộ Công 工, bộ Thổ 土 và bộ Sĩ 士 đều có hình dáng khá đơn giản, chỉ gồm 3 nét và có cấu trúc gồm nét ngang kết hợp với nét dọc, vì vậy người mới học tiếng Trung rất dễ nhìn nhầm ba bộ thủ này. Tuy nhiên, chỉ cần để ý vào sự khác biệt ở các nét ngang bạn sẽ nhận biết được các bộ thủ này:
| Bộ thủ | Chữ | Đặc điểm nhận diện | Ý nghĩa cơ bản |
|---|---|---|---|
| Bộ Công | 工 | Hai nét ngang gần tương đương nhau, nét sổ dọc không xuyên qua hai nét ngang. | Công việc, lao động, công cụ |
| Bộ Thổ | 土 | Nét ngang dưới thường dài hơn, nét dọc kết thúc ở nét ngang dưới | Đất, đất đai |
| Bộ Sĩ | 士 | Nét ngang trên dài hơn nét ngang dưới | Người có học, sĩ |
Từ vựng chứa bộ Công trong tiếng Trung
Chữ 工 (gōng) xuất hiện trong nhiều chữ Hán và từ vựng liên quan đến công việc, lao động, kỹ thuật, kỹ năng cũng như một số chữ mà 工 đóng vai trò là thành tố biểu thanh. Dưới đây là danh sách 70 từ vựng phổ biến chứa 工, được sắp xếp từ những từ quen thuộc trong giao tiếp hằng ngày đến các từ vựng mở rộng:
| Từ vựng | Pinyin | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| 工 | gōng | công việc; công |
| 巧 | qiǎo | khéo léo; trùng hợp |
| 左 | zuǒ | bên trái |
| 差 | chà | kém; không đạt; sai lệch |
| 杠 | gàng | đòn gánh; xà ngang |
| 扛 | káng | vác; khiêng |
| 江 | jiāng | sông |
| 红 | hóng | màu đỏ |
| 虹 | hóng | cầu vồng |
| 空 | kōng | trống; không; bầu trời |
| 控 | kòng | kiểm soát |
| 攻 | gōng | tấn công |
| 工人 | gōngrén | công nhân |
| 工厂 | gōngchǎng | nhà máy |
| 工作 | gōngzuò | công việc; làm việc |
| 工资 | gōngzī | tiền lương |
| 工具 | gōngjù | công cụ |
| 工程 | gōngchéng | công trình; dự án |
| 工业 | gōngyè | công nghiệp |
| 工地 | gōngdì | công trường |
| 工艺 | gōngyì | công nghệ; kỹ thuật chế tác |
| 工会 | gōnghuì | công đoàn |
| 工时 | gōngshí | giờ công |
| 工农 | gōngnóng | công nông |
| 工商 | gōngshāng | công thương |
| 加工 | jiāgōng | gia công |
| 成功 | chénggōng | thành công |
| 功夫 | gōngfu | công phu |
| 功能 | gōngnéng | chức năng |
| 功劳 | gōngláo | công lao |
| 功率 | gōnglǜ | công suất |
| 功名 | gōngmíng | công danh |
| 功力 | gōnglì | công lực |
| 攻击 | gōngjī | công kích |
| 巧妙 | qiǎomiào | khéo léo; tinh tế |
| 巧合 | qiǎohé | trùng hợp |
| 差距 | chājù | khoảng cách; chênh lệch |
| 杠杆 | gànggǎn | đòn bẩy |
| 巩固 | gǒnggù | củng cố |
| 扛住 | kángzhù | chống đỡ; chịu đựng |
| 攻击 | gōngjī | tấn công |
| 攻克 | gōngkè | công phá; chinh phục |
| 差别 | chābié | sự khác biệt; sai biệt |
| 红色 | hóngsè | màu đỏ |
| 红茶 | hóngchá | hồng trà |
| 红包 | hóngbāo | bao lì xì |
| 空间 | kōngjiān | không gian |
| 空气 | kōngqì | không khí |
| 控制 | kòngzhì | khống chế |
| 项目 | xiàngmù | hạng mục |
| 江山 | jiāngshān | giang sơn; đất nước |
| 成功 | chénggōng | thành công |
| 工程师 | gōngchéngshī | kỹ sư |
| 巧克力 | qiǎokèlì | sô-cô-la |
Mẫu hội thoại với từ vựng bộ Công trong tiếng Trung
Học từ vựng thông qua hội thoại thực tế là một cách hiệu quả để ghi nhớ chữ Hán và biết cách sử dụng từ trong đúng ngữ cảnh. Sau khi đã làm quen với các từ vựng chứa bộ Công tiếng Trung, hãy cùng Ni Hao Ma vận dụng những từ này vào các tình huống quen thuộc như công việc, học tập và giao tiếp hằng ngày.
Những mẫu hội thoại dưới đây được xây dựng với cách diễn đạt tự nhiên, giúp bạn vừa ôn lại từ vựng chứa bộ Công, vừa luyện khả năng đọc hiểu và phản xạ tiếng Trung trong thực tế:
Hội thoại 1
A: 你最近工作怎么样？
Nǐ zuìjìn gōngzuò zěnmeyàng?
Dạo này công việc của bạn thế nào?
B: 还不错，我已经习惯新公司的工作了。
Hái búcuò, wǒ yǐjīng xíguàn xīn gōngsī de gōngzuò le.
Khá ổn, tôi đã quen với công việc ở công ty mới rồi.
A: 你的工资比以前高吗？
Nǐ de gōngzī bǐ yǐqián gāo ma?
Lương của bạn có cao hơn trước không?
B: 高一点，而且公司的福利也不错。
Gāo yìdiǎn, érqiě gōngsī de fúlì yě búcuò.
Cao hơn một chút, hơn nữa phúc lợi của công ty cũng khá tốt.
A: 那太好了。希望你在新的工作中越来越顺利。
Nà tài hǎo le. Xīwàng nǐ zài xīn de gōngzuò zhōng yuèláiyuè shùnlì.
Vậy thì tốt quá. Hy vọng công việc mới của bạn ngày càng thuận lợi.
B: 谢谢！我也希望自己能取得更大的成功。
Xièxie! Wǒ yě xīwàng zìjǐ néng qǔdé gèng dà de chénggōng.
Cảm ơn bạn! Tôi cũng hy vọng mình có thể đạt được thành công lớn hơn.
Hội thoại 2
A: 你觉得学习中文最重要的是什么？
Nǐ juéde xuéxí Zhōngwén zuì zhòngyào de shì shénme?
Bạn nghĩ điều quan trọng nhất khi học tiếng Trung là gì?
B: 我觉得坚持和练习很重要。
Wǒ juéde jiānchí hé liànxí hěn zhòngyào.
Tôi nghĩ kiên trì và luyện tập rất quan trọng.
A: 你有什么学习技巧吗？
Nǐ yǒu shénme xuéxí jìqiǎo ma?
Bạn có kỹ năng/phương pháp học nào không?
B: 我每天都会复习生词，也会练习说中文。
Wǒ měitiān dōu huì fùxí shēngcí, yě huì liànxí shuō Zhōngwén.
Mỗi ngày tôi đều ôn từ mới và luyện nói tiếng Trung.
A: 难怪你的中文进步这么快。
Nánguài nǐ de Zhōngwén jìnbù zhème kuài.
Bảo sao tiếng Trung của bạn tiến bộ nhanh như vậy.
B: 其实只要努力，慢慢积累，就会成功。
Qíshí zhǐyào nǔlì, mànmàn jīlěi, jiù huì chénggōng.
Thực ra chỉ cần cố gắng và tích lũy từng chút một thì sẽ thành công.
Hội thoại 3
A：你为什么买这么多巧克力？
Nǐ wèishénme mǎi zhème duō qiǎokèlì?
Sao bạn mua nhiều sô-cô-la thế?
B：明天是朋友的生日，我想给她准备一个特别的礼物。
Míngtiān shì péngyou de shēngrì, wǒ xiǎng gěi tā zhǔnbèi yí ge tèbié de lǐwù.
Ngày mai là sinh nhật bạn tôi, tôi muốn chuẩn bị cho cô ấy một món quà đặc biệt.
A：她最喜欢什么口味的巧克力？
Tā zuì xǐhuan shénme kǒuwèi de qiǎokèlì?
Cô ấy thích sô-cô-la vị gì nhất?
B：她喜欢黑巧克力，尤其喜欢手工制作的。
Tā xǐhuan hēi qiǎokèlì, yóuqí xǐhuan shǒugōng zhìzuò de.
Cô ấy thích sô-cô-la đen, đặc biệt thích loại được làm thủ công.
A：手工巧克力是不是需要很多工夫？
Shǒugōng qiǎokèlì shì bú shì xūyào hěn duō gōngfu?
Sô-cô-la thủ công có cần rất nhiều công sức không?
B：是啊，制作过程很复杂。
Shì a, zhìzuò guòchéng hěn fùzá.
Đúng vậy, quá trình làm khá phức tạp.
Tổng kết
Qua bài viết trên, hy vọng bạn đã hiểu rõ bộ Công trong tiếng Trung là gì. Khi học tiếng Trung, thay vì cố gắng ghi nhớ từng chữ một cách máy móc, bạn có thể bắt đầu từ các bộ thủ quen thuộc như bộ Công, sau đó liên hệ với những chữ và từ vựng có cùng thành tố.
Hãy thường xuyên luyện viết, đọc thành tiếng và đặt câu với các từ mới để biến kiến thức về bộ thủ thành khả năng sử dụng tiếng Trung thực tế. Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về các bộ thủ và phương pháp học chữ Hán dễ nhớ, hãy tiếp tục đồng hành cùng Ni Hao Ma để khám phá thêm nhiều kiến thức tiếng Trung hữu ích và thú vị nhé!
